Tandenpoetsen van je peuter

Ook al gaat het om een melkgebit, het is belangrijk dat je het gebit van je peuter goed verzorgd. En daar hoort tandenpoetsen van je peuter zeker bij. Het is ook belangrijk om de peuter vanaf het begin af aan te leren hoe ze goed hun tanden kunnen poetsen. Dat zal niet altijd zonder horten of stoten gaan, maar hiervoor hebben we ook wat tips.

Een gezond peutergebit

Tandenpoetsen is niet de enige manier om het peutergebit gezond te houden. Ook het eten en drinken speelt hierbij een rol. Een gebit is normaal gesproken bestand tegen ongeveer zeven eet- en drinkmomenten en kinderen hebben nog weleens de neiging om de hele dag af en toe wat in hun mond te stoppen. Om gaatjes te voorkomen, probeer dit te beperken tot zeven keer per dag.

Wanneer komen de tanden en kiezen

Meestal komen eerst de snijtanden, dan de kiezen en de hoektanden. Natuurlijk kunnen we de klok er niet op gelijk zetten, maar meestal kunnen we ons wel aan de onderstaande richtlijnen vasthouden:

• Tussen de 5 en 8 maanden: twee snijtanden in de onderkaak
• Rond de 8 maanden: twee snijtanden in de bovenkaak
• Tussen de 8 en 12 maanden: twee hoeksnijtanden in de bovenkaak
• Tussen de 10 en 12 maanden: twee hoeksnijtanden in onderkaak
• Tussen de 14 en 20 maanden: eerste vier kiezen – onder en boven
• Tussen de 18 en 24 maanden: vier hoektanden – onder en boven
• Tussen de 24 en 30 maanden: weer vier kiezen – onder en boven

In de peutertijd verzamelt de peuter dus een groot deel van zijn melkgebit en raakt het gebit ook compleet. Daarom is het gebit goed onderhouden op deze leeftijd al een serieuze zaak.

Zuigfles cariës

Soms hebben peuters al vroeg last van tandbederf. Dit ontstaat dan op plekken waar normaal gesproken niet zo snel gaatjes ontstaan. Dit tandbederf kan zich uitbreiden naar andere tanden en kiezen. Meestal eerder de boventanden en deze zijn dan ook vaak erger aangetast. Dit proces kan al beginnen zodra de eerste boventanden doorgebroken zijn en ze noemen het zuigfles cariës. De bacteriën die dit tandbederf kunnen veroorzaken, kunnen via speeksel worden overgebracht. Bijvoorbeeld door het aflikken van een lepel of het proeven van melk uit de zuigfles. Ouders kunnen hierdoor een risicogroep zijn voor het gebit van hun kinderen. Vaak is het in eerste instantie nog niet zichtbaar, maar krijgt de peuter van circa anderhalf tot twee jaar doffe witte vlekjes op de tanden. Het glazuur is dan flink aangetast. Meestal heeft de peuter dan ook pijn aan zijn tanden. Tandenpoetsen zullen ze dan ook zeker niet prettig vinden.

Zorg niet voor een doorlopend buffet

Ook de peuter de hele dag en nacht de beschikking over een flesje geven om ze zoet te houden kan de oorzaak van zuigfles cariës zijn. Zeker als er ook nog eens een zoete inhoud in zit. Maar niet alleen vruchtensappen, limonades of vla kunnen het gebit aantasten, melk ook. Het continue aanbieden van voedsel of drinken creëert een prettige leefomgeving voor zuurvormende bacteriën en ze produceren dan ook volop zuur. Hierdoor krijgen de tanden en kiezen eigenlijk niet de kans om beginnende gaatje te herstellen. Overdag is er nog veel speeksel, dan gaat het nog enigszins. In de nacht is de speekselproductie veel lager waardoor de zoetigheid de hele nacht vrij spel heeft. Beginnende aantastingen kunnen hierdoor niet hersteld worden.

Geef liever een beker

Niet ieder kind heeft hier evenveel last van. Mondhygiëne, een bepaalde speekselsamenstelling en de aanwezigheid van specifieke zuurvormende bacteriën spelen hierbij een rol. Aan de mondhygiëne kun je een flinke bijdrage leveren, door het gebit van je kind goed te verzorgen. Laat peuters liever uit een beker drinken. Het is ook beter om in een keer een grotere hoeveelheid zoetigheid te verorberen dan iedere keer een klein beetje.

Hoe vaak tandjes poetsen?

Zodra de eerste tandjes er zijn, begin je met één keer poetsen per dag. Zodra de peuter twee jaar is, kun je dit verhogen naar twee keer per dag. Dit poetsen kun je het beste doen in de ochtend nadat de kleine ontbeten heeft en in de avond voordat ze gaan slapen. Zorg dat de peuter niet meer eet of drinkt na de laatste keer tandenpoetsen. Water mag natuurlijk wel.

Hoe moet je poetsen?

Gebruik in ieder geval een tandenborstel met zachte haartjes omdat het tandvlees nog gevoelig kan zijn. Ook een kleine tandenborstelkop is handig, je kunt dan overal beter bij. Er bestaat special peutertandpasta met minder fluoride. Met deze tandpasta is het minder erg als de peuter er iets van inslikt. Daarbij heeft deze tandpasta voor de kinderen een betere smaak. Deze tandpasta kun je overal kopen. Met deze tandpasta hoeft de peuter ook niet te spoelen, het is zelfs beter als er wat tandpastaresten achterblijven. Hierdoor kan het fluoride wat langer zijn werk doen. De richtlijn voor het poetsen zijn ‘de drie B’s’. De B voor binnenkant, een B voor buitenkant en een B voor de bovenkant van de tanden en kiezen. Leer je peuter deze volgorde aan te houden, zo worden en nooit tanden of kiezen overgeslagen.

‘Ik wil niet tandenpoetsen’

Deze zin zal je als ouder regelmatig te horen krijgen. Kinderen en zeker peuters vinden tandenpoetsen vaak helemaal niet leuk. Soms is het zelfs iedere dag zelfs een drama. Probeer er een feestje van te maken, beloon je peuter en kies voor een leuke tandenborstel. We hebben meerdere tips voor dit probleem in ons artikel '5 tips die kunnen helpen bij het tandenpoets drama'.