Hoe praat je met je kind over oorlog en terrorisme?

Vroeg of laat komt jouw kind in aanmerking met nieuws over geweld, oorlog of terreur. Op school bijvoorbeeld, op het Jeugdjournaal of thuis als de radio of televisie aan staat. Het liefst scherm je je kind af, maar nieuws is tegenwoordig overal, dus dat is bijna onmogelijk. Het is dus goed om je kind hierin te begeleiden. Hoe praat je met je kind over oorlog en terrorisme? En praat je er ook over met peuters en kleuters?

Tot 6 jaar: scherm je kind af van het nieuws

Hoe en of je praat met je kind over oorlog, geweld of terrorisme, hangt af van de leeftijd van je kind. Tot een jaar of 6 kun je kinderen volgens deskundigen het beste afschermen van nieuws over oorlog en terreur. Hun wereld is nog te klein om de situatie te begrijpen en te relativeren. Kinderen onder de zes jaar begrijpen zulke dingen vaak nog niet en kunnen er alleen maar onnodige angsten van creëren. Luister of kijk het nieuws niet waar je kind bij is en houd ook rekening met gesprekken met anderen over dit onderwerp in het bijzijn van je kind.

Krijgt je kind toch iets mee van het nieuws? Stel het dan gerust en zeg dat jullie veilig zijn. Onderstaande infographic is handig om als leidraad aan te houden:

Praten over de oorlog met schoolgaande kinderen

Als je kind ouder is dan zes jaar is de kans groot dat het op school wordt besproken, klassikaal of onderling. Als je een kind hebt dat zich goed kan uiten, dan komen die gesprekken ongetwijfeld vanzelf. Heb je een binnenvetter, dan is het goed om zelf het gesprek aan te gaan met je kind. Stel eerst vragen over wat je kind al weet en sluit daar vervolgens op aan. Ga niet in op onnodige gruwelijke details, bespreek het nuchter maar wel realistisch.

Is je kind nog iets ouder en heeft het op zijn of haar telefoon al beelden gezien. Je kunt voorkomen dat je kind deze beelden ziet, maar het bespreekbaar maken is wel belangrijk. Bekijk samen de foto’s of filmpjes en ga daarna in gesprek erover.

Tips: hoe praat je met je kind over oorlog of terrorisme?

Maar hoe ga je dan in gesprek met je kind over oorlog, terrorisme of geweld? Wat zeg je wel en niet? En hoe stel je je kind gerust? Onderstaande tips van de Vlaamse site Klasse.be in samenwerking met een psycholoog zijn heel goed toepasbaar:

• Blijf zelf rustig. Kinderen voelen jouw energie en als je zelf angstig bent, kan je kind dat overnemen;
• Laat je kind eerst zelf vertellen wat het gelezen, gezien of gehoord heeft. Neem dat als vertrekpunt;
• Laat je kind vragen stellen en geef eerlijk antwoord, maar maak het niet dramatisch. Het hoeft niet alle details te weten;
• Doseer de informatie die je geeft op basis van wat jouw kind aankan. Jij kent je kind het beste. Vermijd het tonen van schokkende beelden;
• Laat je kind zijn/haar gevoelens uiten. Door te praten, maar ook bijvoorbeeld door te tekenen of te schrijven. Dit kan ook in de klas. Hou goed in de gaten of er gedragsveranderingen zijn, of bijvoorbeeld problemen met slapen;
• Vertel dat een aanslag bijna nooit voorkomt, en dat dat de reden is dat het zo groot in het nieuws is. Kinderen kunnen namelijk denken dat het overal gevaarlijk kan zijn. Stel je kind gerust en vertel dat het veilig is, ook op school;
• Benoem de positieve dingen. Vertel dat de politie er alles aan doet om de daders op te pakken. En vertel ook vooral dat er zoveel lieve mensen zijn op de wereld. Laat je kind mensen benoemen die hij/zij lief vindt;
• Eindig het gesprek positief. Zeg je kind ook dat er veel leuke dingen zijn om aan te denken, zoals de lieve mensen van het punt hierboven. Doe iets leuks samen, een spelletje, ga knutselen of kijk een vrolijke film. Laat voelen dat je dichtbij bent.

Lees ook: Omgaan met het verlies van een dierbare: hoe vertel je dat aan je kind?

Geschreven op 16 maart 2016 naar aanleiding van de aanslagen in Brussel, geüpdatet op 25 februari 2022 na de inval van Rusland in Oekraïne.